Meccano voor gevorderden

Summary
Alleen samen kom je tot de hoogst mogelijke ambitie op circulariteit
Meccano voor gevorderden
library

Het begint met een idee, en als alle partners dezelfde ambitie hebben komt dat tot een plan van aanpak! Het is de ultieme vorm van circulariteit: Een vrachtgebouw op Schiphol demonteren en elders in de regio weer opbouwen.

Hieronder het verhaal, goed weergegeven door het Haarlems Dagblad en de link naar ons youtube kanaal voor een visuele impressie.

„Noem het Meccano voor gevorderden”, vat Richard van Kippersluis het project samen.

Hij is van Lek Mining, de circulaire tak van Lek Sloopwerken uit Woerden. Niet zomaar een sloopbedrijf, maar een circulaire sloper. „We proberen al jaren zoveel mogelijk te hergebruiken.”

Vanuit het kantoor van de Schiphol Group hebben we zicht op het laatste ’sloopproject’ van Lek . Aan de overzijde van de Kaagbaan, de oostkant, staat een enorm vrachtgebouw met daarop de naam vrachtgebouw 18. Net negen jaar geleden liet Schiphol Real Estate het pand neerzetten en werd het aan de vrachtafhandelaar verhuurd. Die kon vanwege de ligging pal naast het vrachtplatform snel goederen aan boord van toestellen brengen. Maar recent viel het doek voor het pand. De oorzaak ligt aan de westzijde van de Kaagbaan. Tussen de Kaagbaan en de Zwanenburgbaan ligt slechts een enkele taxibaan, terwijl overal op de luchthaven dubbele taxibanen liggen zodat toestellen beide kanten op kunnen.

De Onderzoeksraad voor Veiligheid vond de enkele baan onwenselijk. Voor het verdubbelen van de taxibaan moet een extra viaduct over de A4 worden gebouwd en moeten enkele grote vrachtgebouwen wijken. „Voor die bedrijven moesten we vervangende ruimte vinden.

Aan de oostzijde van de Kaagbaan was nog plek, aan weerszijde van het pand. We hebben eerst gekeken of we nieuwbouw konden neerzetten en daarin dit pand zouden opnemen. Dat was niet mogelijk. Dan is het wel zonde om een gebouw van slechts negen jaar al weer te slopen.

,,Dat moest anders”, schetst Jaap Grievink van Schiphol Real Estate. De oplossing was dat bij de aanbesteding van het sloopplan circulariteit voorop moest staan. „Het is een jong en goed gebouw, waarvan de onderdelen prima zijn her te gebruiken. Om die mogelijkheden inzichtelijk te maken, hebben we een zogeheten materialenpaspoort gemaakt. Dat is een beschrijving van alle onderdelen van het pand, met daarbij de staat waarin ze verkeren. Bij de bouw is indertijd niet zo’n materialenpaspoort gemaakt, zodat we het nu achteraf moesten doen. Maar we hadden nog alle bouwtekeningen en we hebben zelf het onderhoud gedaan, zodat we intern veel kennis hadden.

” Het klinkt zo simpel maar een materialenpaspoort maken is een flinke klus. Iedere deur in het pand is beschreven: het materiaal waarvan het is gemaakt en de staat waarin de deur verkeert. Zo ging dat ook voor de dockingstations waar de vrachtwagens laden en lossen, de stootblokken, de plafonddelen, verlichting, liften en dergelijke. Alleen het staal van de constructie en de wanden en het beton van de vloeren is niet beschreven. „Dat is meer de bulk.

Daarvoor hebben we een kijkdag gehouden voor de sloopbedrijven die wilden inschrijven. Onze beschrijvingen gingen meer over de hele inventaris.” Hoe meer de bedrijven konden hergebruiken, hoe beter ze bij de aanbesteding scoorden. Daarbij is ook gekeken waar de materialen naar toe gaan. Als alles naar het buitenland gaat, levert dat meer CO2-uitstoot op dan wanneer het in de omgeving wordt gebruikt. Zo wordt het beton van de fundering van het pand straks gebruikt bij de aanleg van nieuwe taxibanen of platforms. Dat scheelt heel wat vrachtwagenritjes.

Een euro

Lek Sloopwerken won de aanbesteding met een fraai aanbod. Dat had voor Schiphol als prettige bijkomstigheid dat de sloop van het pand slechts het symbolische bedrag van één euro kost. Hoeveel het volgens de traditionele manier had gekost willen de bedrijven niet zeggen. Maar volgens de traditionele aanpak is een gebouw slechts afval. Dan worden bij de sloop steen, staal en hout nog wel gescheiden, maar het hergebruik is minimaal. Lek wil juist zoveel mogelijk hergebruiken. Dan helpt het wanneer er een nauwkeurige beschrijving van de materialen is. Bij de aanbesteding is het bedrijf voorzichtig te werk gegaan. Voor de meeste onderdelen waren potentiële kopers gevonden. Die werden ook in de aanbesteding genoemd.

Ons streven was echter om niet alles in onderdelen te verkopen, maar het hele vrachtgebouw in zijn geheel elders op te bouwen. Juist met staalbouw kan dat goed. Beter dan met beton. Bij de aanbesteding hadden we wel die intentie uitgesproken, maar konden dat niet beloven. We hebben veel contacten en uiteindelijk is het gelukt een koper te vinden voor het hele pand”, laat Van Kippersluis trots weten. En nog mooier, het pand wordt in een straal van enkele kilometers van de luchthaven weer opgebouwd. De vergunning daarvoor is aangevraagd. „De koper moet alleen een nieuwe fundering laten leggen maar verder wordt alles exact zo opgebouwd als het was. Inclusief de inpandige kantoren, de sprinklerinstallatie en het pasjessysteem. Met het demonteren zijn we al bjna klaar. Dat gaat niet zo snel, omdat je niets wilt beschadigen. Medio maart 2020  moet de klus zijn geklaard. Alles wordt bij de koper opgeslagen en later weer in elkaar gezet.”

In het slooppand is te zien dat demonteren arbeidsintensief is. In de enorme hal staan hoogwerkers met medewerkers die balken los schroeven. Buiten staan containers waar de onderdelen keurig in worden opgeslagen. In het kantoordeel hangen de kabels uit het plafond. Ook die worden netjes opgerold voor hergebruik. Voor de koper is hergebruik aanzienlijk goedkoper dan nieuwbouw. Bij nieuwbouw moeten een architect en constructeur worden ingehuurd en alles tegen nieuwwaarde worden aangeschaft. En voor Schiphol heeft deze aanbestedingswijze met een materialenpaspoort dus als voordeel dat de hele sloop slechts voor die ene euro kon. 

Door: Frans van den Berg

Related SDGs what are SDGs
Read more
There are no matches yet. Match to this library
No people have been matched yet. Match people here

Do you want to comment on this library-item?